همانطور که احتمالا میدانید SEO مخفف Search engine optimization و به معنی بهینهسازی برای موتورهای جستجو است. سئوی تکنیکال مجموعه اقداماتی است که به موتورهای جستجو کمک میکند تا محتوای صفحات سایت شما را بهتر درک کرده و آن را در نتایج جستجو در جایگاه بهتری نسبت به رقبا قرار دهند.
- سئوی تکنیکال سایت چیست؟
- چرا سئوی تکنیکال مهم است؟
- مهمترین فاکتورها در سئوی تکنیکال
- معرفی ابزارهای آنالیز سئو تکنیکال
- Google Search Console یا (GSC)
- Google Analytics 4 یا (GA4)
- Google PageSpeed Insights یا (PSI)
- Google Lighthouse
- Screaming Frog
- GTMetrix Page Speed Report
- W3C Validator
- Web Developer Toolbar
- Barracuda Panguin
روشهای معمول بهینهسازی وبسایت شامل تحقیق کلمات کلیدی سئو، نوشتن توضیحات متاتگها و ساخت بکلینک میشوند. تمام این تکنیکها برای بهبود رتبه وبسایت مهم است، اما در سئو فقط نباید به این موارد تکیه کرد.
به طور کلی اقدامات سئو را میتوان به سه دسته کلی تقسیمبندی کرد، سئوی تکنیکال، سئوی داخلی و سئوی خارجی. در این مقاله قصد داریم به مبحث سئوی تکنیکال (Technical seo) بپردازیم، همچنین خواهیم دید چه معیارها و ابزارهایی برای بهبود وضعیت سئوی تکنیکال یک وبسایت وجود دارد.
سئوی تکنیکال سایت چیست؟
↑سئوی تکنیکال شامل بهبود جنبههای فنی سایت است که به رباتهای خزنده موتور جستجو کمک میکند تا محتوای صفحات وبسایت را آسانتر جستجو، درک و ذخیره کنند.
این بخش از سئو همچنین به بررسی و بهینهسازی معیارهای مرتبط با تجربه کاربری (UX) صفحات وبسایت میپردازد. اگر اقدامات مرتبط به سئوی تکنیکال در کنار سایر شاخههای سئو به طور صحیح اجرا شوند، جایگاه وبسایت میتواند به خوبی در نتایج موتور جستجو(SERP) بهبود پیدا کند.
چرا سئوی تکنیکال مهم است؟
↑همانطور که گفته شد بکارگیری سئوی تکنیکال میتواند عملکرد کلی سئو را بهبود بدهد یا آن را تضعیف کند. بنابراین اگر صفحات سایت برای موتورهای جستجو قابل دسترس نباشند، در نتایج جستجو هم ظاهر نمیشوند. در نتیجه هر چقدر هم که محتوای داخل آن صفحات مفید و ارزشمند باشد تا زمانی که توسط موتورهای جستجو دیده نشوند، بیفایده است.
علاوه بر این، سریع بودن وبسایت و سازگاری با موبایل نیز از عوامل موثر در رتبهبندی نتایج جستجو است. بنابراین اگر سرعت بارگذاری صفحات کند باشد، کاربران ممکن است اذیت شوند و به سرعت سایت شما را ترک کنند.
چنین رفتارهایی از سوی کاربران نشان میدهد که سایت شما تجربه کاربری مثبتی ایجاد نمیکند و موتورهای جستجو نیز قادر به فهمیدن این مسئله هستند. در نتیجه عدم توجه به سئوی تکنیکال وبسایت منجر به کسب رتبههای پایینتر در نتایج جستجو، کاهش ترافیک ارگانیک و درآمد بالقوه برای کسب و کار شما میشود.

برای اینکه سئوی تکنیکال را بهتر درک کنیم لازم است فرآیند نمایش یک وبسایت در صفحه نتایج موتور جستجو را بررسی کنیم که شامل دو مرحله مهم است: خزیدن (crawling) و فهرستکردن (indexing).
- خزیدن (crawling)
خزیدن (Crawling) یک جزء اساسی در نحوه عملکرد موتورهای جستجو است. خزیدن زمانی اتفاق میافتد که موتورهای جستجو لینکهای موجود در صفحاتی که قبلا میشناسند را دنبال (follow) میکنند تا صفحاتی را پیدا کنند که پیشتر بررسی نکردهاند.
برای مثال، هر بار که ما یک پست وبلاگ جدید منتشر میکنیم، درواقع آنها را به صفحه اصلی وبلاگ خود اضافه مینماییم. بنابراین، دفعه بعد که یک موتور جستجو مانند ربات خزندهی گوگل در صفحات وبلاگ ما میخزد، لینکهای اضافه شده به پستهای جدید وبلاگ ما را میبیند. این یکی از راههایی است که گوگل پستهای جدید وبلاگ ما را شناسایی میکند.
- فهرستکردن (indexing)
پس از اینکه موتورهای جستجو مرحلهی خزیدن را انجام دادند، سعی میکنند تا محتوای آن صفحات را تجزیه و تحلیل و درک کنند. سپس موتور جستجو آن محتوا را در فهرست جستجوی خود (search index) ذخیره میکند که یک پایگاه داده عظیم حاوی میلیاردها صفحه وب است.
برای اینکه صفحات وبسایت در نتایج جستجو (SERP) نمایش داده شوند نیاز است تا فهرست (index) شوند. پس از این مرحله نیز وبسایت در نتایج جستجو رتبهبندی شده و نمایش داده میشود.
مهمترین فاکتورها در سئوی تکنیکال
↑برای اینکه وبسایت ما از نظر سئوی تکنیکال عملکرد مطلوبی داشته باشد باید بدانیم چه فاکتورهایی تعیین کنندهاند. به طور خلاصه میتوان از فاکتورهای زیر به عنوان مهمترین موارد نام برد:
- پروتکل HTTPS
- صفحات تکراری (Duplicate pages)
- سرعت بارگذاری صفحه (Page speed)
- طراحی وب سازگار با موبایل (Mobile-friendly web design)
- داده ساختاریافته (Structured data)
- صفحات خراب (Broken pages)
- Core web vitals
- منوی Breadcrumb
- فایل Robot.txt
- Page depth
- تگ Canonical
- بهینهسازی محتوا
- عملکرد سرور
- مدیریت خطاها
- بهبود زمان پاسخ سرور
شما میتوانید برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص چک لیست سئو تکنیکال، این مقاله ر ا مطالعه نمایید و بهترین چک لیست را برای سایت خود در نظر بگیرید.
معرفی ابزارهای آنالیز سئو تکنیکال
↑مشکل سئوی تکنیکال این است که میتواند با پیچیدگیهای خاصی همراه باشد و اغلب برای اصلاحات مرتبط به این زمینه، به دانش تخصصی نیاز داریم. این موضوع میتواند بسیاری از صاحبان وبسایت را از بررسی این جنبه از سئو منصرف کند. با این حال، طیف گستردهای از ابزارهای سئو موجود وجود دارند که میتوانند آنها در سادهسازی فرآیند سئوی تکنیکال کمک کنند.
در این قسمت سعی میکنیم شما را با بهترین ابزارهای موجود برای سئوی تکنیکال آشنا کنیم. آشنایی کامل با هریک از این ابزارها برای هر متخصص سئو یک ضرورت است.
Google Search Console یا (GSC)
↑سرچ کنسول گوگل یک ابزار رایگان است که توسط گوگل معرفی شده و به شما کمک میکند تا موارد زیر که در سئوی تکنیکال مهم است را ارزیابی کنید:
- وضعیت فهرست شدن صفحات
- بررسی تجربه کاربری صفحات
- بررسی وضعیت شاخصهای Core web vitals
- بررسی وضعیت گواهینامه SSL (پروتکل HTTPS)
- آپلود و گزارشگیری از نقشه XML سایت
- بررسی وضعیت schema markup
- بررسی وضعیت تگ canonical هر صفحه

Google Analytics 4 یا (GA4)
↑GA4 یکی دیگر از ابزارهای رایگان SEO است که به معیارهای تعامل سایت شما از جمله میزان ترافیک ارگانیک و نحوه تعامل بازدیدکنندگان با سایت در حال حاضر میپردازد. معیارهای مهمی که به طور غیرمستقیم بر سئوی تکنیکال اثر گذارند و هنگام استفاده از گوگل آنالیتیکس باید به آنها توجه كرد، نرخ پرش (bounce rate) و زمان ماندگاری (dwell time) است.
Google PageSpeed Insights یا (PSI)
↑PSI نیز ابزار رایگان آنلاین میباشد که توسط گوگل منتشر در دسترس متخصصان قرار گرفته است . پیشتر اشاره شد که سرعت بارگذاری صفحه بخشی جداییناپذیر از سئوی تکنیکال میباشد و این یکی از موارد بیشماری است که گوگل هنگام فهرستبندی و رتبهبندی وبسایتها در نظر میگیرد.
این ابزار به صورت تخصصی برای تست و بررسی وضعیت سرعت بارگذاری صفحات و تست Core web vitals برای نسخه دسکتاپ و موبایل صفحات وب مورد استفاده قرار میگیرد. آمارهای ارائه شده توسط این ابزار بر اساس دادههای جمعآوری شده از کاربران واقعی که از مرورگر chrome استفاده میکنند، هستند.
Google Lighthouse
↑این ابزار یک افزونه رایگان است که گوگل برای مرورگرهای کروم معرفی کرده است. همانطور که میدانید گوگل برای رتبهبندی وبسایتها، اولویت خود را به صفحات بهینه شده برای موبایل میدهد. بنابراین، اگر وبسایت شما با موبایل سازگار نباشد، برای کسب رتبه بالا در نتایج جستجو مشکل خواهید داشت.
موارد مرتبط به سئوی تکنیکال که در این ابزار قابل ارزیابی است عبارتند از:
- تست عملکرد سایت (بررسی شاخصهای core web vitals)
- بهینه بودن تصاویر و کش مرورگر
- سرعت پاسخگویی به تعاملات (با بررسی وضعیت کدهای javascript)
- واکنشگرا صفحات و سازگاری آنها با موبایل
- بررسی نسخه PWA سایت (در صورت وجود)
- بررسی تگ canonical
- بررسی وجود دادههای ساختاریافته (structured data)
گزارش ارائه شده در این ابزار بر اساس تست لحظهای موارد گفته شده میباشد.

Screaming Frog
↑یکی از بهترین ابزارهای خزیدن در سئو Screaming Frog است. این ابزار به صورت ویژه برای شناسایی محتوای تکراری و هر مشکلی در رابطه با ساختار URL سایت شما که میتواند مانع از خزیدن و فهرستکردن صفحات شما توسط گوگل و سایر موتورهای جستجو شود، کاربرد دارد.
سایر مشکلات سئوی تکنیکال سایت که Screaming Frog میتواند تشخیص دهد عبارتند از:
- تصاویری که بر سرعت بارگذاری صفحات تاثیر میگذارند.
- خطاهای URL
- متادیتاهای ناموجود
- مشکلات مربوط به تگهای Canonical
- شناسایی صفحات بدون عنوان (Title)
- مشکلات صفحهبندی (pagination) در سایت
- بررسی کدهای خطای صفحات وبسایت (404، 301، 410)
- مشکلات سئو بینالمللی (International SEO)
GTMetrix Page Speed Report
↑ابزار GTMetrix به شما کمک میکند تا سرعت بارگذاری و عملکرد وبسایت خود را در زمینه تجربه کاربری (UX) آزمایش کنید. این گزارش اطلاعاتی در مورد معیارهای عملکرد وبسایت مانند زمان بارگذاری و ثبات بصری ارائه میدهد. با استفاده از GTMetrix میتوانید سرعت وبسایت خود را از لوکیشنهای مختلف طبق دستگاه و تنظیمات اتصال آزمایش کنید.
تجزیه و تحلیل آبشاری (waterfall analysis) که به صورت نمودار توسط این ابزار به شما ارائه میشود، کمک میکند تا عناصر خاصی که سرعت صفحات شما را کند میکنند، شناسایی کنید.
W3C Validator
↑W3C Validator ابزاری برای بررسی و اصلاح کدنویسی وبسایت است. پس از ورود URL، این ابزار به اسکن کدهای HTML ،CSS و سایر عناصر کدنویسی میپردازد و هنگامی که مشکلی پیدا کند، به شما میگوید چگونه آن را برطرف کنید.
به این ترتیب میتوانید از خزیدن و فهرستشدن آسانتر صفحات، تجربه کاربری بهتر و بهبود سئوی تکنیکال با یافتن مشکلاتی مانند لینکهای شکسته (broken links) و تگهای header نادرست بهرهمند شوید.
Web Developer Toolbar
↑این ابزار یک افزونه رایگان و مفید است که برای مرورگرهای Chrome Edge ،Firefox و Opera ارائه شده است. این ابزار به متخصصان SEO و وبمسترها کمک میکند تا عناصر صفحات سایت شما را بررسی کنند که میتواند به آنالیز سایت و وضعیت سئوی تکنیکال سایت کمک کند.
برخی از مواردی که این ابزار میتواند در ارتباط با آنها کمککننده باشد عبارتند از:
- اطلاعات متا یا (Meta Information): افزونه Web Developer Toolbar این اطلاعات را بررسی میکند تا مطمئن شود که کاملا از نظر SEO بهینه شده است و کلمات کلیدی مرتبط را شامل میشود. این اطلاعات به خزندههای موتور جستجو کمک میکند تا محتوای صفحات شما را بهتر درک کنند.
- HTML: ساختار HTML شما را بررسی میشود تا هر گونه اشتباهی که میتواند از لیست شدن صفحات شما جلوگیری کند، مشخص شوند. به عنوان مثال، وجود یک تگ نادرست noindex در کدنویسی HTML میتواند از نمایش صفحات شما در SERP جلوگیری کند.
- آنالیز تصویر: تمام تصاویر وبسایت شما را از نظر سرعت بارگذاری و وجود متن جایگزین (alt text) ارزیابی میکند که به شما امکان میدهد ابعاد تصاویر را برای بهبود وضعیت سئو تغییر دهید.
- بررسی لینکهای داخلی و خارجی: با استفاده از ویژگی مشاهده جزئیات لینک (view link details tool)، میتوانید نگاهی به لینکهای داخلی و خارجی خود بیندازید تا لینکهای شکسته (broken links) و همچنین تگهای Follow و Nofollow را برای بکلینکها مشاهده کنید.
Barracuda Panguin
↑بدون شک به روزرسانیهای الگوریتم گوگل، بلایجان بازاریابان دیجیتال کارشناسان سئو است. اگرچه گوگل بهروزرسانیهای رسمی خود را اعلام میکند، اما در پسزمینه نیز اقدامات زیادی انجام میدهد و در الگوریتمها خود تغییراتی ایجاد میکند که اعلام نمیکند. بنابراین این سوال پیش میآید که چطور متوجه شویم وبسایت ما بهاندازه کافی سریع است یا نه؟
اینجاست که ابزار Barracuda Penguin راهگشا خواهد بود. این ابزار با بررسی دادههای موجود در گوگل آنالیتیکس، به شما میگوید که وبسایت شما تحت تاثیر تغییرات الگوریتم گوگل قرار گرفته یا نه.
به طور خلاصه سئوی هر سایت شامل سه جنبه کلی میشود:
- On Page SEO
- Off Page SEO
- Technical SEO
به عنوان متخصص سئو برای اینکه بتوانید فرآیند سئوی یک سایت را تضمین کنید، باید اشراف و درک کاملی از این سه جنبهی سئو برای سایت مورد نظر داشته باشید. همچنین باید سعی کنید از جدیدترین و بروزترین آموزش سئوی تکنیکال بهره بگیرید. چرا که معیارهای بهینه بودن در سئوی تکنیکال دائما در حال تغییر است.
اگر شما نیاز به طراحی یک سایت برای کسب و کار خود دارید، بهتر است از همان ابتدا سئوی سایت خود را به یک متخصص کاربلد بسپارید تا بتوانید رتبهبندی مناسب وبسایت خود را در صفحات اول موتورهای جستجو، تضمین کنید.
چنانچه شما از قبل وبسایتی دارید و از وضعیت فعلی آن در نتایج جستجو راضی نیستید یا تصور میکنید به آن میزان که باید از وبسایت خود بازدید مفید و ارگانیک دریافت نمیکنید، باید از یک مشاور یا متخصص سئو کمک بگیرید تا موانع موجود در سایت شما را با ابزارهای تخصصی سئو تحلیل نموده و آنها برایتان را اصلاح نماید.
البته باید در نظر داشته باشید که سئو فرآیندی یک شبه نیست. برای بهبود عملکرد سایت و در نتیجه کسب و کارتان، نیاز به صرف زمان و هزینه دارید تا با مشاوره با یک متخصص سئو، ابتدا به یک بینش کلی از وضعیت فعلی وبسایت خود برسید و سپس اقدام به چینش استراتژی صحیح برای کسب و کار مجازی خود و بهبود وضعیت آن کنید.
سخن پایانی
↑بدون شک سئو فنی یا Technical SEO یکی از جنبههای اساسی SEO است که بدون بهرهگیری از آن، سایر تلاشهای سئوی On-page و Off-page شما بینتیجه خواهد ماند. شاخصهای سئوی تکنیکال نگاهی به زیر و بم و عملکرد داخلی سایت شما میکند تا مشکلاتی که ممکن است مانع نمایش آن در نتایج جستجو شود را شناسایی کنید.
علاوه بر این بررسیهای سئوی تکنیکال به شما کمک میکند تا مشکلات سرعت بارگذاری صفحات، وضعیت لینکها و کدنویسی سایت خود را ارزیابی کنید. اگر در هر یک از این عناصر مشکلاتی وجود داشته باشد، باید با رتبهبندی خوب، دیده شدن بیشتر در نتایج جستجو و در نتیجه فروش بالاتر در فضای آنلاین خداحافظی کنید.